Weggedrag combinatie
Indien een auto met aangekoppelde caravan problemen heeft met de stabiliteit
of een ander ongewenst weggedrag vertoont, dient eerst de mogelijke
oorzaak van het probleem te worden gezocht. Deze oorzaak kan zitten
in de trekauto, de belading van de caravan of in een onjuiste kogeldruk.
De trekauto
Het weggedrag van een auto kan met een caravan aan de haak flink veranderen.
Vooral bij auto's met een kleine wielbasis en/of met een grote oversteek (afstand
tussen de achteras en de trekhaakkogel) kan de stabiliteit met een caravan
achter de auto flink tegenvallen. Ook een te zwakke autovering kan een oorzaak
zijn van de stabiliteitsproblemen. In de rubriek 'trekauto' wordt hier uitvoerig
bij stil gestaan. Lees
meer...
De belading van de caravan Een juiste belading is noodzakelijk om het weggedrag
van de caravan te verbeteren. Aan het op de juiste manier beladen van de caravan
wordt dan ook elders op deze site uitgebreid aandacht besteed. Lees
meer...
De kogeldruk
Het belang van een juiste kogeldruk wordt vaak onderschat. Zo leidt een te
hoge kogeldruk onder bepaalde omstandigheden tot enorme krachten op de trekhaak
en dus op de trekauto. Een te lichte kogeldruk leidt daarentegen tot een zweverig
en instabiel rijgedrag. Lees
meer...
Kan de oorzaak van de instabiliteit niet volledig worden weggenomen, dan bieden
stabiliserende systemen vaak de oplossing.
terug
Stabiliserende systemen
De stabiliserende systemen
zijn in twee hoofdgroepen te verdelen, namelijk de stabiliserende inrichtingen
of ook wel slingerbewingers genoemde en de stabilisatorkoppelingen. De
eerste systemen die hulp boden bij het vergroten van de stabiliteit
tussen auto en
caravan bestonden uit inrichtingen met veren, stangen of schokdempers.
Voorbeelden hiervan zijn de RBS van Brink, de Easydrive en de Orsimatt.
Met de komst van
de gebruiksvriendelijke stabilisatorkoppeling zijn deze systemen naar de
achtergrond verdwenen.
De invloed van een stabilisator zal bij een goed rijdende combinatie
en binnen de toegestane snelheid niet snel merkbaar zijn. Zijn nut komt
in dit geval
vooral naar voren onder bepaalde omstandigheden zoals harde zijwind, spoorvorming,
passerende vrachtauto's en bussen etc. Bij een instabiele combinatie kan
de stabilisator echter al snel leiden tot een merkbaar rustig en comfortabel
weggedrag.
Gelet op de verbetering die een stabilisatorkoppeling kan geven in stabiliteit
en beter weggedrag is een waarschuwing wel op zijn plaats. Omdat een stabilisator
het moment waarop de combinatie instabiel wordt verlegd naar een later
moment (in de praktijk naar een hogere snelheid), is het wel zaak om
de veiligheid
niet uit het oog te verliezen. Ga dus niet harder rijden dan anders omdat
de stabilisator dit mogelijk maakt. Elke combinatie heeft namelijk zijn
kritische
punt. En als dat kritische punt onverwacht bereikt wordt en de caravan
gaat slingeren, dan is er vaak geen houden meer aan. In zo'n geval rest
slechts één
ding: stevig afremmen!
terug
Stabilisatoren en hun werking
Bij
stabilisatorkoppelingen is frictiemateriaal aangebracht in de koppeling
waar het voor een afremende en dempende werking zorgt. Binnen de stabilisatoren
zijn er twee groepen te onderscheiden, namelijk die waarbij het frictiemateriaal
(in cups) aan de zijkant van de koppeling zijn gemonteerd en die waarbij
het
frictiemateriaal aan de voor- en achterkant van de koppeling zijn gemonteerd.
Een belangrijk voordeel van het aan voor- en achterkant geplaatste frictiemateriaal
is dat niet alleen zijdelingse pendelbewegingen (horizontaal vlak) worden
gedempt maar ook de deinende bewegingen (verticaal vlak). Bij beide systemen
wordt
het frictiemateriaal met veerkracht of gasdruk tegen de trekhaakkogel gedrukt.
terug
Montage van een stabilisator
Het monteren van een stabilisator is eenvoudig zelf te doen. In de
bij de stabilisator meegeleverde handleiding zijn de betreffende instructies
opgenomen. Bij de stabilisator worden de benodigde bouten en moeren
en passtukken meegeleverd. Tot de levering behoort ook een vulstift.
Deze vulstift wordt gebruikt om de achterste bout uit te drijven. Deze
vulstift blijft op zijn plaats als de tweede (voorste) bout wordt verwijderd.
De vulstift verkomt zo het terugschie ten
van de koppelingstang. Na het afnemen van de oude koppeling wordt de
nieuwe stabilisator geplaatst. Afhankelijk van de uitvoering moet eventueel
eerst een passtuk op de koppelingsstang worden geplaatst. Zodra de
stabilisator op zijn plaats zit, wordt eerst de voorste bout aangebracht.
Daarna wordt pas de achterse bout geplaatst waarbij de vulstift door
deze bout naar buiten wordt gedreven.
Bij
het gebruik van aan de trekhaak gemonteerde hulpmiddelen zoals bijvoorbeeld
een adapter voor een fietsendrager moet rekening worden gehouden met voldoende
vrije ruimte rond de kogel. Door het kantelen van de stabilisator (ongelijk
terrein) mag deze niet worden gehinderd door obstakels. Indien sprake is van
een afneembare trekhaakkogel dien je vooraf te controleren of op dit type trekhaak
het gebruik van een stabilisator is toegestaan. Met name bij de modellen met
een geschroefde kogel is het oppassen geblazen. Informeer in geval van twijfel
dan ook altijd bij de leverancier of de fabrikant van de betreffende trekhaak.
terug
Slijtage en onderhoud
Door
de wrijving tussen frictiemateriaal en de trekhaakkogel
treedt slijtage op van het frictiemateriaal. De praktijk
heeft uitgewezen dat de door AL-KO en Westfalia gebruikte
cups met frictiemateriaal meer aan slijtage onderhevig
zijn dan het speciale frictiemateriaal dat Stabix en Winterhoff
gebruiken. Op sommige stabilisatoren is een indicator aanwezig
die de dikte van het frictiemateriaal aangeeft. Je kunt
dan eenvoudig aflezen wanneer het tijd is om het frictiemateriaal
te vervangen. Is dit moment eenmaal aangebroken, dan moet
de beurs flink worden getrokken, want een set nieuwe cups
komt op zo'n EUR 40,-.
Na verloop van tijd kan de stabilisator gaan kraken. Dit kraken wordt veroorzaakt
door vervuiling van het frictiemateriaal en de trekhaakkogel. Dit is geen abnormaal
verschijnsel en ook niet schadelijk. Het kraken is te verhelpen door het inwendige
deel van de koppeling goed schoon te maken. Met fijn schuurpapier of schuurlinnen
kan de vervuiling aan de oppervlakte van het frictiemateriaal worden verwijderd.
Een hardnekking vervuiling kun je eerst wat los krabben met een mesje of schroevedraaier.
terug
Testen stabilisatoren
Door problemen welke in het verleden zijn gerezen na de invoering van een keurmerk
voor stabilisatoren houdt de ANWB zich afzijdig van publicaties rond het product
stabilisatoren. Voor testverslagen zijn we dan ook aangewezen op buitenlandse
publicaties. We hebben er in Duitstalige magazines twee gevonden:
- Een test in 'Caravanning' (juli 2000).
- Een test in 'Auto & Boot' (augustus 2001).
In beide testen zijn de volgende stabilsatoren onder de loep genomen: AL-KO 2004,
Westfalia SSK-3 en de Winterhoff WS 3000.
Hoewel de testverslagen zeer informatief zijn, dient wel bedacht te worden dat
de geteste producten inmiddels de nodige wijzigingen hebben ondergaan, zodat
de resultaten niet zonder meer kunnen worden gerelateerd aan de producten zoals
die nu worden aangeboden. Lees hier de testverslagen: Caravanning en Auto & Boot.
terug
Overzicht stabilisatoren
In het onderstaande overzicht zijn de in Nederland verkrijgbare stabilisatoren
opgenomen.
| |
AL-KO |
 |
De AKS 1300 en AL-KO 2000 hebben frictiecups aan de zijkant zodat alleen
slingeren wordt tegengegaan. De AKS 2004 comfort en de AKS 3004 Comfort
daarentegen hebben een dubbel systeem, bestaande uit vier frictiecups
aan de voor- en achterkant en aan de zijkant.
Aan de voorzijde is een Softdock aangebracht om de autobumper te beschermen.
In de stabilisator zijn al uitsparingen aangebracht voor een diefstalbeveiliging.
AL-KO levert hiervoor de AL-KO Safety (ongeveer EUR 100,-).
Specificaties AKS 1300
Toelaatbaar gewicht: 1.360 kg
Eigen gewicht: 3,5 kg
Specificaties AKS 2004 Comfort
Toelaatbaar gewicht: 2.000 kg
Eigen gewicht: 3,9 kg
Specificaties AKS 3004 Comfort
Toelaatbaar gewicht: 3.000 kg
Eigen gewicht: 4,2 kg |
| |
|
| |
Stabifix |
 |
De Stabifix4 van Ingeniersbureau Sanders heeft frictiecups aan de voor-
en achterkant, zodat zowel slingeren als deinen wordt tegengegaan. Het
spannen van het systeem gebeurd d.m.v. een grote hevel in verticale richting.
Aan de voorzijde is een stootkussen van zacht kunstof aangebracht om
de autobumper te beschermen.
Beveiliging tegen diefstal is mogelijk via het in de stabilisator geïntegreerde
slot. Dit levert dus een besparing op want een los slot is nu niet nodig.
Specificaties
Toelaatbaar gewicht: 3.000 kg
Eigen gewicht: 4 kg |
| |
|
| |
Westfalia |
 |
De SSK-3 van Westfalia heeft frictiecups aan de zijkant zodat slingeren
wordt tegengegaan. Het spannen van het systeem gebeurd d.m.v. een handel
welke een gasdrukveer bedient. Aan de voorzijde is een kunstof ring van
zacht kunstof aangebracht om de autobumper te beschermen. De SSK-3 is
door zijn bouwwijze wat volumineuzer dan de andere stabilisatoren.
Beveiliging tegen diefstal is mogelijk via het in de stabilisator geïntegreerde
slot.
Specificaties
Toelaatbaar gewicht: 3.000 kg
Eigen gewicht: n.b. |
| |
|
| |
Winterhoff |
 |
Bij de WS 3000 van Winterhoff zijn frictiecups aan de voor- en achterkant
aanwezig, zodat zowel slingeren als deinen wordt tegengegaan. De Winterhoff
wordt in licentie gebouw en is technisch grotendeels gelijk aan de Stabifix.
De WS 3000 wordt door Hobby caravans standaard op haar caravans gemonteerd.
Het spannen van het systeem gebeurd d.m.v. een grote hevel in verticale
richting. Aan de voorzijde is een mantel van zacht kunstof aangebracht
om de autobumper te beschermen.
Beveiliging tegen diefstal is mogelijk met de los te verkrijgen Robstop
WS 3000. Dit slot is volledig afgestemd op de stabilisator en beschermt
tegen ongeoorloofd aan- en afkoppelen, maar ook tegen demontage van de
stabilisator.
Specificaties
Toelaatbaar gewicht: 3.000 kg
Eeigen gewicht: 4,3 kg |
| |
|
De
publicaties op deze website genieten auteurrechtelijke bescherming.
Zonder uitdrukkelijke schriftelijke toestemming mag dan ook niets
van deze website worden overgenomen.
|