De Veluwe kampt nog steeds met de naweeën van de MKZ-crisis en heeft aan populariteit ingeboet. Beleidsbepalers gaan er van uit dat pas in 2004 sprake is van enig herstel. Voor dagjesmensen is Harderwijk daarentegen onverminderd in trek als waterstad, groene stad, historische stad, winkelstad en toeristenstad. Ieder jaar is de Hanzestad Harderwijk gastheer voor ongeveer drie miljoen bezoekers. En dat zegt iets over de aantrekkingskracht.

Toeristenstad

Met drie miljoen recreërende, winkelende en flanerende bezoekers per jaar behoort Harderwijk tot de grootste toeristische trekpleisters van Nederland. Niet dat Harderwijk als een metropool op de Noordwest-Veluwe mag worden beschouwd, maar het is ook bepaald geen ingeslapen Zuiderzeestadje. De monumentale Hanzestad, met zijn in 1969 tot Beschermd Stadsgezicht uitgeroepen centrum, is geografisch gezien centraal in Nederland gelegen met de Randmeren voor de deur, blijvend uitzicht op wereldwonder Flevoland, een achtertuin van 100.000 hectare (de Veluwe) en bovendien uitstekend bereikbaar per auto, trein, bus en boot. Eenmaal in Harderwijk beland is alles ook nog eens op loopafstand te ervaren. Voorts blijkt dat Harderwijk ook bij buitenlandse toeristen populair is en er dus niet alleen voor Den Haag en Amsterdam naar Nederland wordt gekomen. Voordat we het vergeten: het landelijke Hierden met zijn 3000 inwoners hoort ook bij Harderwijk. Hierden heeft nog steeds alle kenmerken van een gaaf Veluws dorp met zijn landelijke aanblik, agrarische bedrijven, een rijk geschakeerd verenigingsleven en vele bewaard gebleven tradities zoals de Veluwse klederdrachten. En mocht u het nog niet weten: Harderwijk en Hierden zijn het gehele jaar geopend!

Historische stad

‘ Ik worstel en kom boven’ is voor eeuwig aan Zeeland verbonden. Maar het is evenzeer op Harderwijk van toepassing. Wat zwoegend werd bereikt ging telkens teloor. De historie van deze Veluwse stad is er één van oorlogen, concurrentie van steden, brand, afsluiting en inpoldering van de Zuiderzee. Er zijn tal van mogelijkheden om kennis te maken met het rijke verleden van Harderwijk middels (thematische) stadswandelingen onder leiding van een gids van het Gilde van Harderwijker Stadsgidsen, musea, bezichtigen van historische locaties en gebouwen. Het was ene graaf Otto van Gelre en Zutphen die in 1231 stads- en marktrechten verleende aan Harderwijk. Nadien groeide de stad uit van een nederzetting tot een handelsplaats en was eeuwenlang lid van het Hanzeverbond. Tussen 1647 en 1811 maakte Harderwijk faam als universiteitsstad om nog weer later te veranderen in een garnizoensstad met de komst van het Nederlands vreemdelingenlegioen (Koloniaal Werfdepot). Voordat de manschappen vertrokken naar het Verre Oosten spendeerden ze, hun voor die tijd bepaald niet kinderachtige, handgeld ruimhartig. Het leverde Harderwijk destijds de weinig vleiende bijnaam ‘Gootgat van Europa’ op. Na de schermutselingen in Nederlands-Indië werd het Koloniaal Werfdepot opgeheven en werd Harderwijk de thuisbasis van het derde bataljon van het negende Regiment Infanterie waardoor Harderwijk binnen de kortste tijd maar liefst vijf kazernes binnen de stadsgrenzen had. Deze vijf soldatenonderkomens zijn door de inkrimping van het Nederlandse leger inmiddels weer gesloten. Momenteel maakt Harderwijk furore waar het gaat om industrie, dienstverlening en natuurlijk toerisme. Deze drie componenten lijken vooralsnog met een aan zekerheid grenzende waarschijnlijkheid niet verloren te gaan. Maar wat is zekerheid in het leven?

Waterstad (1)

Van oudsher heeft, het aan de voormalige Zuiderzee gelegen, Harderwijk een hechte band met het water. Vroeger door de handel op de Oostzee; tegenwoordig door de aanwezigheid van maar liefst drie jachthavens, die voor waterliefhebbers de toegang verschaffen tot de Veluwse Randmeren, en de aanwezigheid van de enige boulevard van het oosten van het land, waar tevens Europa’s grootste zeedierenpark het Dolfinarium is gevestigd. De Randmeren zijn uitstekend geschikt voor surfers en andere watersporters. De wind hoeft maar even aan te wakkeren of talloze bontgekleurde zeilen steken de kop op. Als we het over de Randmeren hebben, bedoelen we het deel van Zuidelijk en Oostelijk Flevoland dat grenst aan het vasteland. Van de Ketelbrug tot het Almeerderstrand, zeg maar. Een waar Eldorado voor de watersporter.

Water en de Veluwe. Het lijkt op het eerste gezicht een tegenstelling van jewelste. Trouwe bezoekers weten echter wel beter, want de Veluwe heeft meer te bieden dan bosrijke gebieden. Men kan er naar hartelust zwemmen, varen, surfen, vissen en duiken. Spetterend vermaak in overvloed! Aan de overkant van de Randmeren treft u talloze stranden en watersportfaciliteiten aan. Vanwege de vele verhuurmogelijkheden hoeft u niet zelf een ‘vervoermiddel’ voor het water te hebben. Op veel plaatsen langs de Randmeren zijn aanlegmogelijkheden. U kunt te kust en te keur als het om jachthavens gaat. De Harderwijkse haven is in dit geheel een uiterst aantrekkelijke aanleg- en overnachtingplaats voor waterrecreanten. Zwemgelegenheid vindt u niet alleen bij de Randmeren. Ook in de plassen van dagrecreatieterreinen op de Noordwest Veluwe, zoals de ‘Zandenplas’ bij Nunspeet, kunt u prima baantjes trekken. Op het recreatieterrein ‘Zeumeren’ bij Voorthuizen zijn bootjes, kano’s en waterfietsen te huur. Op beide terreinen kunnen vissers hun hengel uitwerpen, bovendien zijn er kiosken en toiletten aanwezig.

Waterstad (2)

Om Harderwijk verder op te stoten in de vaart der volkeren wordt er in het gemeentehuis momenteel hard gewerkt aan ambitieuze plannen voor de waterkant (van de boulevard tot de Hierdense Beek) van de stad onder de naam ‘Waterfront Harderwijk’. Geen eenvoudige opgave omdat het in dezen gaat om één van de meest omvangrijke en gecompliceerde plannen uit de Harderwijkse geschiedenis en waarbij het ook nog eens verre van ‘maagdelijk gebied’ betreft. Het ene moet wijken voor het andere: jachthaven ‘De Knar’ maakt ruimte voor auto’s, auto’s weer voor water (Boulevard), water voor bedrijfsterrein (Lorentz) en industrie bij de Vissershaven voor woningen. Voorwaar geen eenvoudige klus. Zestig jaar geleden werd een groot deel van de Zuiderzee ingepolderd, maar tegenwoordig kan zelfs 17 hectare water niet straffeloos worden drooggelegd. Harderwijk dient als Waterstad elke vierkante meter water te compenseren.

Groene stad

Dat Harderwijk zich presenteert als een groene stad heeft uiteraard alles te maken met de Veluwe als achtertuin, maar binnen de stadsgrenzen maakt Harderwijk ook werk van het ‘groen’. Daarbuiten bezit Harderwijk ruim 750 hectare bos, hei en fraaie zandverstuiving met volop reeën en zwijnen. Als u langer in of rondom Harderwijk verblijft mag de ontdekking van de Veluwe echter niet in uw programmaboekje ontbreken, want bij vakantieplezier behoren uiteraard het maken van lange wandelingen en fietstochten in een prachtig bosrijke omgeving. Verdwalen is bijkans onmogelijk want er zijn zowel bewegwijzerde als beschreven routes. Er zijn fietsmogelijkheden vanuit iedere stad of dorp in de streek. U kunt kiezen uit een lokaal ommetje van 20 kilometer, dagroutes van 30 tot en met 60 kilometer, een megafietsroute van 350 kilometer of meerdaagse fietsarrangementen vanuit één standplaats waarbij u van het ene hotel naar het andere fietst terwijl de bagage keurig wordt vervoerd. Het VVV in Harderwijk kan u er meer over vertellen. Rondom Harderwijk, aan de ‘overkant’, zijn tal van recreatiegebieden waar het eveneens aangenaam verpozen is.

Winkelstad

Een stad die bekend staat als aantrekkelijk voor dagjesmensen vanwege zijn diversiteit, kan niet zonder een goed geoutilleerd winkelcentrum en diverse uitgaansgelegenheden. De schilderachtige straatjes bieden een steeds groeiend aanbod van winkels terwijl het op de knusse stadspleintjes bijzonder goed vertoeven is met een keur aan cafés, restaurants, lunch- en koffiegelegenheden. Ook de inwendige mens komt in Harderwijk ruimschoots aan zijn trekken.

Tot slot

Harderwijk leent zich niet alleen voor een zogenaamd ‘dagje uit’, maar is eveneens een prima plek om de vakantie door te brengen op één van de vele uitstekende overnachtingsmogelijkheden in de vorm van campings, huisjes, pensions en hotels. In en om Harderwijk is volop diversiteit van vertier. Met de aanwezigheid van bos, heide, water, natuurschoon, cultuur, evenementen en historie hoeft er van vervelen beslist geen sprake te zijn. In Harderwijk en omgeving kunt u behalve luieren en niks doen ook fietsen, wandelen, winkelen, skeeleren, zwemmen, varen, paardrijden, ballonvaren, golfen, klimmen, karten, schermvliegen, paintballen, klootschieten en meedoen aan outdooractiviteiten. Tja, wat kun je niet in Harderwijk en omgeving? Zo dichtbij en voor elk wat wils.

Copyright

Dit artikel is op deze site gepubliceerd in samenwerking met Vakantiekriebels & Vrije Tijd. Alle rechten m.b.t. tot dit artikel behoren toe aan VKVT. Er mag dan ook niets zonder uitdrukkelijke schriftelijke toestemming worden overgenomen en/of gepubliceerd.

Tekst : Jaap de Ruiter
foto´s: VVV ANWB Harderwijk, Pressbaker/Harderwijk, Caravanning.nl