Rook- en gasmelders

Met een rook- en gasmelder in de caravan wordt een beginnende brand of gaslekkage tijdig bemerkt en worden de inzittenden van de caravan gealarmeerd voor gevaar. Deze melders vormen dan ook een nuttige accessoire voor de caravan. Door de eenvoudige montage kan iedere doe-het-zelver zo'n melder monteren. Hieronder zijn de belangrijkste eigenschappen van deze melders op een rij gezet.

• algemeen
• rookmelders
• koolmonixidemelders
• gasmelders
• brandblussers

Algemeen

De rookmelders zijn qua werkwijze te onderscheiden in twee typen; de ionisatie en de optische (fotoelectrische) melders. Beide typen reageren op rook- en brandontwikkeling, zowel bij een langzaam beginnende (smeulende) brand als bij een snel opwakkerende brand (open vuur). Het verschil tussen beide typen zit in de manier waarop zijn rook en gas detecteren. De ionisatiemelder reageert op een verandering van kleine deeltjes in de lucht. Bij een brand nemen het aantal deeltjes in de lucht zeer snel in omvang toe, hetgeen door de melder wordt gedetecteerd. Voorbeelden van een dergelijke brand (open vuur) zijn een keukenbrand of brandend papier in een afvalbak. De ionisatiemelders zijn het meest gevoelig voor dit soort branden omdat zij zeer goed reageren op verandering in de heersende luchtsamenstelling door veel kleine deeltjes. De optische melders reageren juist heel gevoelig op een wijziging in de heersende luchtsamenstelling van grotere deeltjes. Deze grotere deeltjes komen voor bij smeulende (beginnende) branden zoals een smeulende sigaret op beddegoed. Bij een smeulende brand kan het wel uren deuren voordat deze overgaat in open vuur. Welke van de twee typen het beste is, valt niet te zeggen. Beide typen melders zijn uitvoerig getest en doen hun werk goed. Voor een maximaal resultaat zijn er ook modellen verkrijgbaar welke zijn voorzien van beide typen sensoren (dual sensor), een voorbeeld hiervan is het model SA301 van First Alert.

Een ander verschil tussen de verschillende melders is de manier waarop zij van spanning worden voorzien, namelijk uit een batterij (9V blokbatterij) of uit netspanning (12V of 230V). De melders die in Nederland op de markt worden gebracht moeten zijn voorzien van een keurmerk ("Goedgekeurd Keurmerkinstituut" of "Komo merk").

Rookmelders

De rookmelders waarschuwen bij beginnende brand. Deze melders detecteren zowel smeulend als open vuur en met een geluidsignaal waarschuwen zij voor het gevaar. In vrijwel iedere caravan- en kampeershop vind je deze melders. Een bekende producent van rook- en gasalarmproducten is First Alert. Het type SA88 van deze producent werkt op een 9V batterij en kan op elke plaats worden gemonteerd, er zijn geen extra aansluitingen nodig. Met een prijs van nog geen EUR 10,- mag een dergelijk melder eigenlijk in geen enkele caravan ontbreken. Enkele andere aanbieders van rook- en gasalarmen zijn Coleman, Dicon, El Company, Fito Products en Ajax.

Koolmonoxidemelders (CO)

Bij brand komt ook koolmonoxide (CO of Carbon Monoxide) vrij, een gevaarlijk gas omdat het onzichtbaar is, niet kan worden geroken of geproefd en het ook niet voelbaar is. Behalve bij brand komt CO ook vrij bij slecht functioneerde gasapparaten zoals kachels en geisers etc. De koolmonoxidemelders meten de aanwezige luchtsamenstelling op een tijdgewogen meetwaarde. Dit omdat een korte blootstelling aan een hoge concentratie CO net zo schadelijk is als een langdurige blootstelling aan een lage concentratie CO. Hoewel er combinatiemelders zijn voor rookgas en koolmonoxide is het aan te bevelen om twee aparte melders te gebruiken, dit omdat de werking van beide apparaten verschilt. Zo dient een koolmonoxidemelder op een hoogte van ongeveer 150 cm boven de vloer te worden geïnstalleerd. Een rookmelder wordt tegen het plafond gemonteerd. Ook moet bij een alarm van de koolmonoxidemelder worden geventileerd, terwijl bij een alarm van de rookmelder juist alles dicht moet blijven. De hiernaast afgebeelde koolmonoxidemelder van first Alert (model FCD3N) werkt op een 9V blokbatterij en kost rond de EUR 55,-

Gasmelders

De gasmelders zijn onderscheiden in melders die 'zware' gassen zoals propaan, butaan en LPG detecteren en melders die de andere gassen zoals narcosegassen herkennen. Met name de narcosegasmelders komen steeds meer in de belangstelling te staan. Steeds vaker zijn in de media berichten te lezen over camperaars en caravanners die onderweg op een parkeerplaats hebben overnacht waarbij zij het slachtoffer zijn geworden van een overval. Vaak wordt pas later duidelijk dat zij verdoofd zijn geweest met een narcosegas. Door verschillende producenten wordt hierop ingespeeld door een speciaal gasalarm voor narcosegassen op de markt te brengen.

Brandblussers

In het geval van een beginnende brand is de aanwezigheid van een brandblusser vereist om snel en effectief te kunnen optreden. Deze brandblussers zijn in iedere caravan- en kampeershop te koop. Ook bij de plaatselijke bouwmarkt kun je er één aanschaffen. Zo'n kleine sproeischuimblusser (1 of 2 kg inhoud) mag dan ook in de caravan niet ontbreken.

Bronnen: First Alert, Ajax Brandbeveiliging, Keurmerk.nl